Genel

17 yılda 58 sıra gerileyen ülke: Türkiye

Dünya’nın 4’üncü kuvveti medyayı konuşalım. Türkiye’deki medyanın halinin içler acısı olması, medyanın gördüğü baskı, şiddet, soruşturma, tehdit, ölümler ve bir çok şey…

Özgür medyanın gücü, toplumun da özgür olabilmesini sağlar. Türkiye’de yer alan her din, ırk toplumu; “haber alma yetkisine, düşünce ve kanaatlerini söz, yazı, resim veya başka yollarla tek başına veya toplu olarak açıklama ve yayma hakkına sahiptir,” diyen Anayasa’nın 26’ıncı maddesi gereğince hak tanınmıştır.

Buna dayanarak, ‘Basın Özgürlüğü Endeksi’ yayınlandı. Bu endekse ise, 180 ülke boy gösterdi. Bazı ülkelerin boyu seviyeye uygun iken; çoğu ülke ‘özgür medya’ alanında sınıfta kaldı.

Türkiye’de medya

Türkiye’deki medya unsuru, ne yazık ki; iktidar (AKP) tarafından ağır baskı altında. Ölümler de buna dahildir. Çünkü gazetecilik, gerçeklerle ve şeffaflık temel alınarak hareket edilen bir meslek değil de; iktidarın istediği, AKP’nin ekmeğine nasıl daha ince, güzel yağ sürülebileceği üzerinde durulan bir meslek haline geldi. Bunun için de, farklı bir pencereden, “Türkiye’de nasıl büyük gazeteci olunur? başlıklı yazımda belirtmiştim.

Bu ekmeğe en iyi yağı sürme girişiminde bulunan gazeteciler, birbirleriyle yarışıyor iken; buna ‘Ana akım medya’ veya ‘havuz medyası’ diye tabir ediliyor.

Endeksin 2019 raporuna göre;

Yirmi dilde hazırlanan bu rapor medya çalışanları, hukukçular ve sosyologların da bulunduğu anketlere verilen cevaplar ile yola çıkıldı. Bu anketin içerisinde de, hapisteki gazetecilerin, medya çalışanlarının dışında; kaçırılan, sürgün edilen, fiziksel saldırıyla karşılaşan, sansüre uğrayan gazetecileri kapsayan sorular yer alıyor. Ayrıca bu sorulara 0-100 üzerinden verilen cevap niteliğine göre hazırlandı. Bu şekilde de, verilen cevapların aracılığıyla yasama organlarının basın üzerindeki etkileri de ayrıntılı bir şekilde araştırılıp, elde edilen tüm sayısal verilerle ülkelerin basın özgürlüğü endeksi belirlenmiş oldu.

Basın özgürlüğü raporu, ilk Ekim 2002’de yayımlanmıştı. İlk raporda, son beşte yer alan ülkeler; Kuzey Kore, Çin, Burma, Türkmenistan ve Butan yer alıyor. Ayrıca bu araştırma verileri, son endeks verilerinde olduğu gibi, her durum ele alınarak hazırlandı. Bu liste ise, 139 ülkeden oluşuyor. Diğer ülkeler ise, güvenilir bilgi yokluğu sebebiyle eklenmiyor.

2002’deki ilk raporda, yine zirveyi bu dört ülke götürüyor: Finlandiya, İzlanda, Norveç, Hollanda. Kanada ise, bu listede beşinciliği oynuyor. Kanada, Avrupa dışında zirveyi oynayan tek ülke unvanına sahip. Fransa, bu raporda 11’inci sırada yer alıyor; çünkü Fransa, gazetecilerin kaynaklarını korumak için bazı rahatsız edici tedbirlerle karşılaşıyor. Bazı gazetecilerin ise, polis soruşturması nedeniyle de AB ülkeleri arasında 8’inci sırayı paylaşıyor. Bu endekste, bir gazetenin ufak darp edilmesi dahi, endekste bir sıra düşürebiliyor.

Türkiye bu raporun neresinde?

Avrupa Birliği’ne (AB) katılmak için çaba sarf eden Türkiye, 99’uncu sırada olduğu yazıyor. Türkiye’de gazetecilerin hapiste olması, medyanın sansür altında olması, ayrıca dikkati çeken konu da, Güneydoğu’da medyanın çember altına alındığına vurgu yapılmış.

Doğru, o dönemde de, bu dönemde de; medya baskı altında, sansürleniyor ve çoğu kanal, gazete, dergi ve de radyo kapandı.

Diğer ülkelere baktığımızda; Irak, 130’uncu sırayı paylaşırken, Suriye ise, 126’ıncı sırada…

Türkiye’nin 2002’deki ilk ‘Basın Özgürlüğü Endeksi’ raporunda 139 ülkeden 99’uncu sırada olmasıyla, 2019 yılındaki indekse göre de, 180 ülkeden, 157’inci sırada olması; AKP iktidarının medyayı ne derece baskı altına aldığını gösteriyor.

AKP’nin atılan her twitte, yazılan her yazıda, haberde, soruşturma başlatıp; gazeteciyi ve de sıradan bir yurttaşı tutuklatması; endekste yine Türkiye’nin alt sıralara geçmesini sağlıyor. Demek ki neymiş, medya Türkiye’nin iktidarı tarafından baskı altındaymış.

1 yorum

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: